Vegan & Zero Waste : Λίγες σκέψεις και μερικές ιδέες


Είμαστε μέρος του συστήματος 

Το σύστημα μπάζει από όλες τις πλευρές : στις γειτονιές δεν υπάρχουν κάδοι κομποστοποίησης ούτε και κάδοι για ανακύκλωση ανά είδος. Οι έλληνες δεν έχουμε στην παιδεία μας την επανάχρηση, και μόνο τα τελευταία τρία χρόνια , πολύ δειλά μπαίνουμε στη second hand φιλοσοφία ,που συχνά θεωρείται και ταμπού (!). Μου έχουνε δε διηγηθεί για προσπάθειες καταστημάτων με second hand,  που κλείσαν ανεπιτυχώς. Η πολιτική της χώρας παραμένει να είναι σχεδόν απόλυτα αδρανής στο θέμα, στα όρια της αδιαφορίας (όπως και σε τόσα άλλα θα μου πείτε σωστά…). Είμαστε λοιπόν οι έλληνες της μία χρήσης , της ευκολίας, του πλαστικού , που πολύ δυστυχώς αφήνουμε σαν θλιβερές μαρτυρίες της επίσκεψης μας στις παραλίες (και όχι μόνο). Το πλαστικό μας ποτήρι, το πλαστικό μας καλαμάκι, το πλαστικό μαχαιροπίρουνο, η διάφανη μεμβράνη του σάντουιτς κι όλα αυτά πολύ καλά τυλιγμένα μέσα σε μία πλαστική σακούλα. Οι πιο ευγενικοί θα τα αφήσουν στον κάδο σκουπιδιών. Κάποιοι άλλοι απλώς στην παραλία. Και τα μεν και τα δε υπάρχουν καθώς γράφω αυτές τις αράδες, είτε έρμαια του κύματος σε κάποια γωνιά του πλανήτη, είτε σε κάποια χωματερή μαζί με εκατομμύρια άλλα σκουπίδια και πλαστικά που δεν ανακυκλώθηκαν ποτέ, όλα μαζί ανακατεμένα σε τεράστια  σκουπιδοβουνά.

Το αποτέλεσμα των πράξεων μας.

Και ο πλανήτης όλο και βουλιάζει. Από τα σκουπίδια της υπερκατανάλωσης μας. Από τα δεκάδες είδη που αγοράζουμε,  χρησιμοποιούμε ελάχιστα ή καθόλου, και τελικά μετά από λίγο διάστημα καταλήγουν στις χωματερές σαν ένδειξη της ανικανότητας μας να κάνουμε καλύτερη διαχείρηση των πόρων μας. Ο πλανήτης ματώνει από ρύπους κάθε είδους, από τη σπατάλη μας , από το γιγαντιαίο και δυσβάσταχτο οικολογικό αποτύπωμα των επιλογών μας. Επιλογών, που με λίγη καλή θέληση και ενημέρωση θα μπορούσαν να είναι πολύ φιλικότερες για το περιβάλλον, για τα ζώα, για την ίδια μας την υγεία, για το μέλλον των παιδιών μας.

Είναι εύκολο να κάνουμε τη διαφορά.

Είναι αλήθεια εύκολο, να αφήσουμε το πλαστικό καλαμάκι και να προμηθευτούμε μεταλικά καλαμάκια. Είναι εύκολο να κάνουμε μια ανάλυση του νερού στο σπίτι μας και να αγοράσουμε ένα καλό φίλτρο, αποφεύγοντας έτσι την αγορά πλαστικών μπουκαλιών για πάντα. Είναι εύκολο να χρησιμοποιούμε την υφασμάτιμη τσάντα ή ένα καλάθι για τις αγορές μας. Γιατί όμως κάθε φορά που περιμένω στο ταμείο του σουπέρ μάρκετ σχεδόν κανείς δεν έχει τη δική του τσάντα αλλά παίρνει σωρηδόν τις σακούλες από το σούπερ μάρκετ αντί να αγοράσει βιοδιασπώμενες σακούλες…; Είναι εύκολο στις μέρες που ακόμη και άτομα μεγαλύτερης ηλικίας έχουν λογαριασμό στο  Facebook, να βρούμε φυσικές και απλές λύσεις και συνταγές για τα είδη καθημερινής φροντίδας αντί να αγοράζουμε δεκάδες προϊόντα σε διαφόρων μεγεθών πλαστικά μπουκάλια κάθε χρόνο. Είναι εύκολο να αντικαταστήσουμε την κοινή, πλαστική οδοντόβουρτσα που έτσι κι αλλιώς κάθε τόσο πετάμε, με μία οδοντόβουρτσα από ξύλο ή μπαμπού. Οι λύσεις είναι πράγματι αμέτρητες και υπάρχουν για τα πάντα. Αρκεί να τις αναζητήσουμε, να αγκαλιάσουμε την ευθύνη μας και αυτήν την αλλαγή: θα είναι με βεβαιότητα η πιο χρήσιμη αλλαγή στη ζωή μας.

Screen Shot 2017-04-02 at 3.58.33 PM
Από το έργο του Ασκητική.

 

Τα στοιχεία μιλούν μόνα τους.

Ο πλανήτης βουλιάζει και τα νούμερα είναι τραγικά. Τραγικά και κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου εδώ και καιρό. Ο πλανήτης Γη δεν έχει άπειρες δυνατότητες και δεν δύναται να καλύψει την αχόρταγη επιθυμία μας, ούτε να συγχωρήσει την αδιαφορία μας για τα δεδομένα. 

Screen Shot 2017-03-31 at 6.47.20 PM.png
Φωτογραφία : Google Search

Δεν υπάρχει πλανήτης Β, και εάν ποτέ στο μέλλον υπάρξει δεν θα είναι όμορφος σαν τη γη μας. Και μόνο που έχουμε φτάσει στο σημείο να σκεφτόμαστε αυτό το σενάριο δείχνει σε πιο τραγικό (και σχεδόν δίχως επιστροφή;) σημείο έχουμε φτάσει. Κάποιες επιλογές μας έχουν ένα οικολογικό αποτύπωμα που δεν αφήνει κανένα περιθώριο μη λήψης αποφάσεων προς αυτή την κατεύθυνση.

Αρκεί να σκεφτεί κανείς πως:

*Μία φάρμα με 2.500 αγελάδες γαλακτωπαραγωγής παράγει την ίδια ποσότητα αποβλήτων με μία πόλη 411.000 ανθρώπων. (Στοιχεία από την Αμερικανική Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος, διαβάστε το σχετικό paper εδώ)

*477 γαλόνια νερού (1805 λίτρα περίπου) χρειάζονται για την παραγωγή μιας λίβρας (μισό κιλό) αυγών. Περίπου 900 γαλόνια ( 3407 λίτρα) νερού χρειάζονται για την παραγωγή μιας λίβρας τυριού . (Στοιχεία από το ENVIROMENTAL WORKING GROUP )

*2500 γαλόνια νερού, δηλαδή περίπου 9500 λίτρα, χρειάζονται για να παραχθεί μισό κιλό μοσχαρίσου κρέατος (Στοιχεία από το Oxford Journals εδώ , από το Envoromental working Group εδώ και από το Πανεπιστήμιο του Twente της Ολλανδίας εδώ. )

*1000 γαλόνια νερού (3785 λίτρα) απαιτούνται για την παραγωγή μισού λίτρου γάλακτος . (Πηγή : water footprint of food και A Global Assessment of the Water Footprint of Farm Animal Products )

…και όλα αυτά την ώρα που τραγικά σημαντικό μέρος του παγκόσμιου πληθυσμού έχει πρόβλημα πρόσβασης στο νερό …

*Η αγροτική παραγωγή είναι η κύρια αιτία εξαφάνισης των ειδών, τις νεκρές ζώνες των ωκεανών, την μόλυνση του νερού καθώς και της καταστροφής του περιβάλλοντος. (Στοιχεία από Scientific America, WWF, Science Direct, Richard Oppelander , Comfortably Anaware )

* Τα 3/4 των ωκεανών έχουν αδειάσει (Στοιχεία για την υπεραλίευση από τα Ηνωμένα Έθνη  και από τον Οργανισμό Τροφίμων των Ηνωμένων Εθνών )

*Για κάθε μισό κιλό αλιευμένων ψαριών προς κατανάλωση, αλιεύονται άλλα 2,5 κιλά από διάφορα άλλα θαλάσσια είδη που πετιούνται. (Από τον Οργανισμό Τροφίμων των Ηνωμένων Εθνών )

*Εκτιμάται πως κάθε χρόνο γύρω στις 650.000 φάλαινες, δελφίνια και φώκιες σκοτώνονται από αλιευτικά καράβια. (Στοιχεία από την The Guardian  και OCEANA USA )

* Η κτηνοτροφία είναι υπεὐθυνη για το 91% της καταστροφής των τροπικών δασών .  (Στοιχεία από την Παγκόσμια Τράπεζα σχετικά με την αποψίλωση του δάσους του Αμαζονίου )

 

Η κατανάλωση προϊόντων της κτηνοτροφίας καθώς και των δευτερευόντων προϊόντων αυτής, δηλώνει συμμετοχή στα νούμερα αυτά.

Νούμερα που είναι τουλάχιστον απειλητικά για τον πλανήτη μας, το σπίτι όλων. Εκτιμάται ότι πριν το 2050 οι ωκεανοί δεν θα έχουν πλέον ψάρια. * Η καταστροφή των δασών είναι ήδη ανεπανόρθωτη. ** Τα δεδομένα αυτά μας αφορούν όλους, μικρούς , μεγάλους, άνδρες και γυναίκες από όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης: το σπίτι μας κινδυνεύει. 

Τι μπορώ όμως να κάνω; 

Ενημερώσου για τα παραπάνω θέματα, βρες ανθρώπους που έχουν τις ίδιες ανησυχίες, κάνε ερωτήσεις, δράσε. Χρησιμοποίησε τις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης για να ενημερωθείς και να κάνεις ερωτήσεις επάνω στα θέματα αυτά.

  • Εάν δεν είσαι ήδη μέλος, δες τις ομάδες αυτές στο Facebook :

Χοροφάγοι Γονείς που μεγαλώνουν χορτοφάγα παιδάκια (Η ομάδα απευθύνεται σε γονείς που έχουν κάνει την επιλογή της χορτοφαγίας (veganism) για αυτούς και τα παιδιά τους. Απευθύνεται επίσης σε όσους γονείς και οικογένειες βρίσκονται σε διαδικασία μετάβασης προς την χορτοφαγία, καθώς και σε όσους απλώς ενδιαφέρονται να μάθουν περισσότερα για το πώς να την υιοθετήσουν.)

Vegan Thessaloniki (Η ομάδα Vegan Thessaloniki απευθύνεται σε όσους έχουν επιλέξει τον vegan τρόπο ζωής, σε όσους επιθυμούν να κάνουν την μετάβαση σε αυτόν ή απλά να ενημερωθούν. Προωθεί τη συμπόνια, τον σεβασμό, τη δικαιοσύνη και την ελευθερία όλων των ζώων, ανθρώπινων και μη, χωρίς διακρίσεις.)

Χορτοφαγία υποστήριξη-βοήθεια-απορίες

Ταξίδι zero waste Ελλάδας  (Η ομάδα αυτή αφορά ανθρώπους που ενδιαφέρονται να ενημερωθούν για το zero waste lifestyle, για όσους θέλουν να ξεκινήσουν το υπέροχο αυτό ταξίδι καθώς και για όσους το έχουν ήδη ξεκινήσει.)

  • Σημαντικά βιβλία :

Gary L. Francione  : Eat Like You care  (ηθική και χορτοφαγία)

Dr Michael Greger : How not to Die (υγεία και χορτοφαγία)

Ruby Ruth  : Vegan σημαίνει αγάπη από τις εκδόσεις Arigata Publishing, ιδανικό για παιδιά (συμπόνοια και χορτοφαγία)

Μπέα Τζόνσον :  Zero Waste Home  και το blog της ίδιας εδώ  (πρακτικός οδηγός για τη μείωση των σκουπιδιών στην καθημερινότητα)

  • Δείτε ακόμα :

How do I go vegan , μια ιστοσελίδα που θα λύσει όλες σας τις απορίες για τον βιγκανισμό και το πως να ξεκινήσετε

Ζητήματα χρήσης πόρων στην κατανάλωση ζωικών προϊόντων & Η χαρά του να μεγαλώνεις vegan παιδιά , μια πολύ ενημερωτική ομιλία στα ελληνικά , από την κα. Αναστασία Ψειρίδου (BA MPhil PhD, Επικ. Καθηγήτρια Οικονομικών, Πάντειο Πανεπιστήμιο, Plant-Based Nutrition Certificate Program Graduate)

Πρακτικές, απλές αλλαγές στην καθημερινότητα :

  • Προμηθεύομαι υφασμάτινες τσάντες ή/και καλάθι για τις αγορές μου
  • Προμηθεύομαι θερμός και δεν αγοράζω νερό σε πλαστικά μπουκάλια
  • Βάζω φίλτρο νερού εάν είναι απαραίτητο
  • Αγοράζω μερικά μεταλλικά καλαμάκια, και αφήνω για πάντα στην άκρη τα πλαστικά
  • Αντί για αφρόλουτρο χρησιμοποιώ χειροποίητα σαπούνια, ιδανικά δίχως συσκευασία από κάποιον παραγωγό της περιοχής μου
  • (Εάν σας ενδιαφέρει μπορείτε να αφήσετε για πάντα στην άκρη και το σαμπουάν. Διαβάστε εδώ το πως, και ζητήστε να γίνεται μέλος στην ομάδα μέθοδος no poo Ελλάδας )
  • Είμαι γονέας : προτιμώ τις υφασμάτινες πάνες. Οι συμβατικές χρειάζονται πάνω από 400 χρόνια εώς ότου διασπαστούν.
  • Είμαι γυναίκα :  προτιμώ κύπελλο περιόδου (menstrual cup ) ή/και υφασμάτινες σερβιέτες αντί για τα κοινά ταμπόν και σερβιέτες που επιβαρύνουν το περιβάλλον.
  • Ενημερώνομαι για το πως μπορείτε να κάνω κομπόστ: διαβάζω το βιβλίο Compost City .
  • Ανακυκλώνω τις πλαστικές συσκευασίες, γυαλί και χαρτί στους ειδικούς κάδους. (Εάν δεν γνωρίζετε ΠΟΥ βρίσκονται οι κάδοι αυτοί στην περιοχή σας, επικοινωνήστε με τον Δήμο σας.)
  • Ανακυκλώνω μπαταρίες και λάμπες στους ειδικούς για αυτόν τον σκοπό χώρους.
  • Αποφεύγω τις πλαστικές συσκευασίες, αγοράζω όσο πιο συχνά γίνετε από τη λαϊκή αγορά καθώς και από καταστήματα με χύμα προϊόντα με δικά σας δοχεία και μικρές πάνινες τσαντούλες.
  • Αντί για πλαστικό σφουγγάρι προτιμώ μία λούφα από σγουγγαροκολοκύθα ή ξύλινη βούρτσα για το σώμα
  • Αντί για βαμβάκι καθαρισμού προσώπου, κόβω σε κύκλους διαμέτρου πέντε εκατοστών μία παλιά πετσέτα από βαμβάκι. (Διαβάστε εδώ για τον ελαιώδη καθαρισμό. )
  • Αντί για πλαστική οδοντόβουρτσα προτιμώ μία ξύλινη ή από μπαμπού.
  • Αντί για το ξυραφάκι μιας χρήσης ή το ξυραφάκι με τα ακριβά ανταλλακτικά, προτιμώ μεταλλικό ξυραφάκι. (Ναι, σαν αυτό του παππού σας. Ξαναγίνεται μόδα και δεν έχει τίποτε να ζηλέψει από τα μοντέρνα.)
  • διαβάστε πολύ περισσότερα για το Reduse, Reuse, Recycle εδώ . ¹

    17759200_10154436876975814_194175115_o
    εικονογράφηση της Ιωάννας Κυριακού,

 

Γιατί να το κάνω; ²

Γιατί δείχνεις έμπρακτα ότι αντιμετωπίζεις με σεβασμό το περιβάλλον, και κάθε μορφή ζωής που ζει ή θα ζήσει σε αυτό.

Γιατί δεν θέλεις να συνεισφέρεις στη δημιουργία περισσότερων ανεπιθύμητων χωματερών.

Γιατί η σπατάλη πόρων (υλικών, ενέργειας, εδαφών) αυξάνει τις τιμές τους και μας κάνει όλους φτωχότερους.

Γιατί οι θέσεις εργασίας που δημιουργούνται για την διαχείριση των ανακυκλώσιμων υλικών είναι “καθαρότερες” και πιο καλοπληρωμένες από αυτές που δημιουργούνται για την διαχείριση των σκουπιδιών.

Γιατί κάθε γωνιά του πλανήτη μας είναι πολύτιμη, και όλοι οι άνθρωποι και όλα τα ζώα έχουν το δικαίωμα να ζουν σε καθαρό περιβάλλον.

Γιατί αναγνωρίζεις το μέρος της ευθύνης που σου αναλογεί στη δημιουργία των καθημερινών απορριμμάτων.

Γιατί θέλεις να ζήσεις τη ζωή σου με σεβασμό στον χώρο που σε φιλοξενεί και όχι σαν ανεπιθύμητος επισκέπτης.

Γιατί η ζωή αποκτά μεγαλύτερο νόημα όταν μαθαίνεις τις επιπτώσεις των καθημερινών επιλογών σου στο περιβάλλον και προσπαθείς να τις ελαχιστοποιήσεις.

Γιατί σιγά-σιγά, ένας-ένας, και όλοι μαζί, μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά.

Μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά ³

Κάθε μέρα που περνά, κάθε ώρα και κάθε λεπτό, καταναλώνουμε. Ελάχιστα από αυτά που καταναλώνουμε δεν αφήνουν πίσω τους πληγές στον πλανήτη που μας φιλοξενεί. Το να αδιαφορούμε για τις επιπτώσεις της κατανάλωσής μας ισοδυναμεί με το να αδιαφορούμε για την ποιότητα ζωής όλων των κατοίκων, σημερινών και αυριανών, του πλανήτη μας. Και τείνουμε να δικαιολογούμε την απάθεια με μία μοιρολατρική θεώρηση της ύπαρξής μας και του κόσμου. Όμως, αφού κάθε ένας από μας έχει την ικανότητα να αφήνει πληγές, τότε κάθε ένας από εμάς έχει την δύναμη να πάψει να τις δημιουργεί. Μάθε, και πράξε. Ένας-ένας, όλοι μαζί, μπορούμε να κάνουμε τη διαφορά.

 

Παραφράζοντας τους That vegan couple : το να είμαστε vegan και zero waste είναι το λίγότερο που μπορούμε να κάνουμε. Αφιερωμένο σε όσους έχουν ονειρευτεί έναν καλύτερο κόσμο, και κάνουν κάτι για αυτό. 

 

[κείμενα ¹,²,³ είναι της κας Αναστασίας Ψειρίδου από τον ανεπίσημο ιστότοπο της επιτροπής ανακύκλωσης του Πανεπιστημίου Πατρών (σύνδεσμος εδώ) . Θερμές ευχαριστίες για την προσφορά της.]

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s